افراد فراري از منزل ( دختران و پسران فراري از منزل )
موضوع قسمت سيزدهم از آسيب شناسي اجتماعي، مبحث افراد فراري از منازل يعني دختران و پسران فراري از منزل هست. چقدر با تصوير دومي بالا آشنا هستين؟ يعني تا حالا ديدين؟ چقدر موضوع دختران فراري رو شنيدين؟ اطرافيانتون چي؟ ديدين؟ خب، همراه من باشين تا اين موضوع رو آسيب شناسي كنم.
فرار دختران و پسران از خانه پدري شان يكي از مشكلات نوجوانان است كه بيشتر پدر و مادرها نگران ان هستند. در اين مقاله به علت فرار دختران از خانه و راه هاي پيشگيري از ان پرداخته ايم.
چرا دختران و پسران از خانه فرار مي كنند؟
فرار از منزل، اتفاقي است كه تقريبا همه ما درباره آن زياد شنيده ايم و شايد در نزديكي خود نيز خانواده هايي را مشاهده كرده ايم كه با اين آسيب اجتماعي مواجه شده اند. به تازگي مديركل دفتر امور آسيب ديدگان اجتماعي سازمان بهزيستي كشور درباره آمار دختران فراري تاكيد كرده است: «بين دو هزار و 500 تا سه هزار دختر فراري در كشور وجود دارند. همچنين ۱۰۰ پسر در شش ماه نخست سال ۹۶ از خانه فرار كردهاند كه نسبت به تعداد دختران ناچيز است.» البته كه اين پديده ابعاد زيادي دارد و نمي توان در يك نوشته، تمام آن ها را برشمرد اما تلاش مي شود در ادامه به بيان اصلي ترين دلايل بروز اين پديده بپردازيم و چند راهكار اوليه براي پيشگيري از اين اتفاق را بيان كنيم.
فرار پسران از خانه را هم بايد جدي گرفت
نكته مهم قبل از بيان هر چيزي، اين است كه فرار از منزل هم در دختران اتفاق مي افتد، هم در پسران. به عبارت ديگر بر خلاف باور عموم افراد كه تصور مي كنند فرار از خانه فقط در دختران اتفاق مي افتد، در بين پسران هم شاهد اين مسئله هستيم. منتها هم تعدادش كمتر است و هم پيامدهاي منفي اين اتفاق براي دختران بيشتر به نظر مي رسد. هرچند كه از پيامدهاي منفي اين مسئله براي پسران نيز نمي توان غافل شد. با وجود اين، آمارها نشان مي دهد فرار از خانه در دختران بيشتر از پسران رخ مي دهد كه البته تفاوت فاحشي با يكديگر دارند.
اصلي ترين دلايل فرار از خانه
مي توان گفت اصلي ترين دليل براي بروز اين پديده، رها شدن از يك محيط آزاردهنده و پناه بردن به يك محيط امن جايگزين است. به عبارت ديگر، نوجواني كه در محيط خانه انواع فشارها و استرس ها را تجربه مي كند، براي رها شدن از اين محيط، به دنبال موقعيتي مي گردد تا اين استرس ها را نداشته باشد. فارغ از اين كه تا چه اندازه تحليل ها و قضاوت هاي نوجوان از شرايط زندگي اش مي تواند صحيح باشد يا نباشد، بايد اين نكته را مدنظر داشت كه نوجوان (به ويژه يك نوجوان دختر) هر چه را در خانه پيدا نكند، در بيرون از خانه جست و جو مي كند؛ به خصوص اگر آن گمشده مرتبط با نيازهاي عاطفي اش باشد.
به طور كلي، عواملي مانند خشونت والدين، مشكلات والدين با يكديگر، منع شدن از برخي خواسته هاي معقول، سوء استفاده هاي جسمي و جنسي، تحقير و طرد شدن و ايجاد يك شرايط تحميلي براي نوجوان مي تواند زمينه ساز فرار از خانه باشد.
با توجه به دلايل اصلي مطرح شده، نقش خانواده ها در كاهش اين آسيب بسيار پررنگ به نظر مي رسد. در ادامه توصيه هايي براي والدين داريم.
توصيه هايي به والدين براي پيشگيري
ارتباط خود با نوجوانتان را بهبود بخشيد
در تمامي متون روان شناسي خانواده و نظرات تربيتي بر اين موضوع تأكيد مي شود كه اصولا نحوه رفتار با فرزند نوجوان بايد كاملا متفاوت با يك كودك باشد. به عبارت ديگر، آن طور كه ما با يك كودك رفتار مي كنيم و محدوديت هايي را برايش اعمال مي كنيم، قاعدتاً براي يك نوجوان نمي توانيم چنين سياست هايي را داشته باشيم. اين به معناي دادن آزادي بيش از حد به نوجوان نيست بلكه بايد بدانيم كه يك نوجوان، چه خواسته هاي معقولي را به اقتضاي شرايط سني و رشدي خود دارد تا متناسب با شرايط فعلي براي برآورده كردن آن ها اقدام كنيم. كليد اين مهم، داشتن مهارت ارتباط مؤثر با فرزند نوجوان است. هر چه بتوانيد ارتباط خود با نوجوانتان را بهبود ببخشيد، مي توانيد بيشتر به او نزديك و از درونيات او آگاه تر شويد.
به وضعيت رواني فرزند خود دقت كنيد
از آن جا كه دوره نوجواني با طغيان شديد هيجانات و ميل به استقلال طلبي شناخته مي شود، بايد دقت كرد كه يك نوجوان، بسياري از تصميم هاي خود را بر مبناي شرايط رواني اش مي گيرد. اثبات شده بخش عمده اي از انگيزه فرار از خانه، مرتبط با شرايط فشار و استرس هايي است كه نوجوان در خانه تحمل مي كند و راهي براي آن پيدا نمي كند. متأسفانه برخي والدين شرايط روحي نوجوانشان را جدي نمي گيرند و حتي گاهي آن را به تمسخر مي گيرند و انكار مي كنند.
هرگونه تهديد مبني بر ترك خانه را جدي بگيريد
يك نوجوان زماني تهديد به ترك خانه مي كند كه به اين نتيجه مي رسد، تلاش هايش براي تغيير شرايط از مسير گفت و گوي دو طرفه با والدين نتيجه اي ندارد. اگرچه بخشي از فرارها با هدف كسب امتيازات نامعقول از والدين انجام مي شود اما بازهم جدي نگرفتن اين تهديدها، ممكن است عوارض بيشتري داشته باشد. با درنظر گرفتن آسيب هايي كه در نتيجه فرار از خانه در انتظار يك نوجوان (به خصوص يك دختر نوجوان) است، مانند سوءاستفاده، اعتياد، بزهكاري و مواردي از اين دست، مي توان نتيجه گرفت بررسي مستقيم و دوطرفه خواسته هاي نوجوان به مراتب كم هزينه تر از بي توجهي به تهديدها و در نهايت مواجه شدن با فرار فرزندمان از خانه است. منظور من اين نيست كه خواسته هاي نوجوانتان را به هر شكلي كه شده، برآورده كنيد بلكه اگر مي توانيد خودتان و اگر به مرحله اي رسيده ايد كه كاري از دست شما به عنوان والدين بر نمي آيد، با مراجعه به مراكز اورژانس اجتماعي و كمك گرفتن از يك روان شناس متخصص، ضمن شنيدن خواسته هاي فرزندتان، به او در تصميم گيري كمك كنيد.